Toplumumuzda olduğu gibi Türkmenlerde de askerlik, köklü bir geçmişe sahip olan ve kutsal kabul edilen önemli bir görev olarak değerlendirilmektedir. Askerlik yapmak; onurlu, sorumluluk sahibi ve erdemli bir birey olmanın göstergelerinden biri olarak görülür. Özellikle kırsal kesimde askerlik görevini yerine getirmemiş kişiler hoş karşılanmaz, görüş ve düşüncelerine yeterince itibar edilmezdi.
Toplum tarafından bu denli önem verilen askerlik görevinin başlangıcında ve bitişinde, diğer geçiş dönemlerinde olduğu gibi çeşitli törenler ve geleneksel uygulamalar gerçekleştirilirdi. Uğurlama ve karşılama törenleri yöreden yöreye farklılık göstermekle birlikte, temel uygulamalar büyük ölçüde benzerlik taşımaktadır.
Türkmen yöresinde de, yurdumuzun birçok bölgesinde olduğu gibi askerlik pusulası (askere çağrı mektubu) gelen gençler, akrabaları ve arkadaşları tarafından sırayla yemeğe davet edilirdi. Bu yemekler bazen yalnızca asker adayına verilirken, bazen de ailesiyle birlikte ağırlanması şeklinde gerçekleştirilirdi. Yemek öncesinde veya sonrasında çeşitli eğlenceler düzenlenmesi de yaygın bir gelenekti.
Askere çağrı mektubunu alan ve askere gideceği kesinleşen gencin evinde tatlı bir telaş başlardı. Asker evinde misafir eksik olmaz; akrabalar, dostlar ve komşular hayırlı olsun ziyaretine gelirlerdi. Ziyarete gelenler, kendi hazırladıkları tas, kuyruğundan tutma ve asker kömbesi gibi yiyeceklerin yanı sıra iç çamaşırı, örme çorap ve benzeri hediyeler getirirlerdi. Günümüzde ise ev yapımı yiyeceklerin yerini çoğunlukla marketlerden alınan hediyelik ürünler almış, örme çorapların yerini hazır çoraplar, iç çamaşırlarının yanında ise çeşitli giyim ürünleri almaya başlamıştır.
Hayırlı olsun ziyaretlerinin ardından asker adayı yemeklere davet edilirdi. Köylerde, aynı dönemde askere gidecek gençler toplu olarak da davet edilerek onlar için yemekler verilirdi. Askere uğurlama gününden önce genç, yakın akrabalarını ziyaret ederek helallik ister ve Allah’a ısmarladık derdi. Bu ziyaretler sırasında akrabaları tarafından cebine harçlık konulurdu. Köylerde askerlerin uğurlanacağı gün veya bir gün öncesinde toplu olarak asker duası yapılması da yaygın bir gelenekti.
Uğurlama sırasında asker adayı, kendisini uğurlamaya gelen yakınlarıyla vedalaşırdı. Bu esnada yakınları tarafından asker harçlığı verilerek cebine para konulur, ayrıca evinden yol boyunca yemesi için çeşitli yiyecekler hazırlanarak yolluk verilirdi.
Geçmişte asker sevkiyatları çoğunlukla trenle gerçekleştirildiğinden, askere giden gençler tren istasyonlarında uğurlanırdı. Böylece asker uğurlama töreni tamamlanmış olurdu.
Asker uğurlandıktan sonra, uğurlamaya katılan kişiler asker ailesine “Allah kavuştursun” dileklerinde bulunur, sonraki günlerde de asker evine aynı temenniyle ziyaretler yapılırdı.
Asker izne geldiğinde veya terhis olup memleketine döndüğünde ise asker evinde yeni bir ziyaret dönemi başlardı. Yakınları ve komşuları askerden dönen gence “Hoş geldin”, ailesine ise “Gözünüz aydın” ziyaretlerinde bulunarak mutluluklarını paylaşırdı. Böylece askerlik sürecinin başlangıcında olduğu gibi sonunda da toplumsal dayanışma ve paylaşım duyguları ön plana çıkardı.